در دنیای صنعتی امروز، عمر مفید تجهیزات یکی از مهم ترین عوامل تاثیرگذار بر بهره وری، کاهش هزینه ها و افزایش کیفیت تولید محسوب می شود. تجهیزات صنعتی با گذر زمان دچار استهلاک و فرسودگی می شوند و عدم توجه به نگهداری مناسب می تواند منجر به خرابی های ناگهانی، توقف خطوط تولید و تحمیل هزینه های سنگین تعمیرات شود. به همین دلیل، استفاده از روش های بهینه نگهداری و تعمیرات (نت) به منظور افزایش طول عمر دستگاه ها و کاهش هزینه های ناشی از خرابی تجهیزات، یک ضرورت برای هر سازمان صنعتی است.
یکی از نخستین گام ها در افزایش عمر تجهیزات، تحلیل عمر تجهیزات و پیش بینی عمر قطعات است. با استفاده از داده های عملکردی، سابقه تعمیرات و شرایط کاری، می توان روند استهلاک را شناسایی کرد و با برنامه ریزی دقیق، از خرابی های ناگهانی جلوگیری نمود. عوامل موثر بر عمر تجهیزات شامل کیفیت ساخت، شرایط محیطی، نحوه بهره برداری و سطح نگهداری است که مدیریت صحیح این عوامل می تواند به بهبود قابل توجهی در دوام تجهیزات منجر شود.
برای مدیریت اثربخش تجهیزات، روش های مختلف نگهداری و تعمیرات به کار گرفته می شود که هر کدام مزایا و محدودیت های خاص خود را دارند:
1. نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه (Preventive Maintenance)
این روش شامل برنامه ریزی و انجام تعمیرات در فواصل زمانی مشخص، بدون توجه به وضعیت فعلی تجهیزات است. هدف اصلی جلوگیری از وقوع خرابی های ناگهانی با تعمیر و بازدید های دوره ای است. این روش به کاهش ریسک توقف ناگهانی خطوط تولید کمک می کند و در بلند مدت باعث افزایش عمر کارکرد تجهیزات می شود.
2. نگهداری و تعمیرات پیش بینانه (Predictive Maintenance)
در این روش از فناوری های نوین مانند حسگرها، سیستم های مانیتورینگ وضعیت و تحلیل داده ها استفاده می شود تا زمان دقیق نیاز به تعمیر مشخص گردد. با پایش مداوم وضعیت سلامت تجهیزات، می توان تعمیرات را به موقع انجام داد و از تعمیرات غیرضروری یا تاخیر در تعمیر جلوگیری کرد. این روش منجر به بهینه سازی نگهداری و تعمیرات شده و هزینه ها و خرابی ها را به حداقل می رساند.
3. نگهداری و تعمیرات اصلاحی (Corrective Maintenance)
این روش زمانی استفاده می شود که تجهیزات دچار خرابی شده اند و نیاز به تعمیر فوری دارند. در حالی که گاهی اجتناب ناپذیر است، اتکا صرف به این روش می تواند باعث افزایش هزینه ها و کاهش عمر مفید تجهیزات شود، زیرا خرابی ها به صورت ناگهانی رخ داده و تاثیر مخربی بر فرآیند تولید دارد.
پیاده سازی موفق هر یک از روش های نگهداری و تعمیرات بدون استفاده از ابزارهای مدرن بسیار دشوار است. نرم افزارهای مدیریت نگهداری و تعمیرات یا CMMS به سازمان ها این امکان را می دهند که:
این ابزارها با افزایش شفافیت و دقت در مدیریت تجهیزات، به کاهش هزینه ها و افزایش دوام کمک شایانی می کنند.
یکی از بهترین نرم افزارهای CMMS موجود در بازار ایران، نرم افزار نگهداری و تعمیرات راهکار سیستم سامان است. این نرم افزار با امکانات گسترده و تخصصی خود به سازمان ها کمک می کند تا فرآیند های نگهداری و تعمیرات خود را بهینه کنند و به شکل قابل توجهی عمر تجهیزات خود را افزایش دهند.
ویژگی های برجسته نرم افزار راهکار سیستم سامان:
با استفاده از نرم افزار نگهداری و تعمیرات راهکار سیستم سامان، سازمان ها می توانند برنامه های نت خود را به گونه ای اجرا کنند که علاوه بر کاهش هزینه های نگهداری، بهره وری و دوام تجهیزات صنعتی به شکل قابل توجهی افزایش یابد.
ارتقاء عمر تجهیزات با استفاده از روش های بهینه نگهداری و تعمیرات، یک سرمایه گذاری مهم و راهبردی برای هر سازمان صنعتی است. با تحلیل دقیق عمر تجهیزات، بکارگیری روش های نگهداری پیشگیرانه و پیش بینانه و استفاده از ابزارهای مدرن نرم افزاری مانند راهکار سیستم سامان، می توان به بهبود مستمر عملکرد تجهیزات، کاهش هزینه ها و افزایش بهره وری دست یافت. این رویکرد علمی و سیستماتیک به مدیریت دارایی های فیزیکی، تضمین کننده تداوم فعالیت های تولیدی و حفظ کیفیت محصولات خواهد بود.